نظام مالیاتی و گزارشگری مالی RAKEZ: راهنمای کامل 2026
هر شرکت ثبتشده در RAKEZ باید هر سال صورتهای مالی حسابرسیشده خود را ظرف 6 ماه پس از پایان سال مالی به RAKEZ ارائه کند و حسابرسی باید توسط حسابرسی از فهرست حسابرسان مورد تأیید RAKEZ انجام شود. در کنار آن، مالیات شرکتهای امارات نیز اعمال میشود: نرخ 0% برای درآمد مشمول مالیات تا سقف 375,000 درهم (AED) و 9% برای مبلغ بالاتر از آن، و اظهارنامه و پرداخت مالیات ظرف 9 ماه پس از پایان سال مالی سررسید میشود. شرکت منطقه آزاد در صورتی که همه شرایط رژیم شخص واجد شرایط منطقه آزاد (QFZP) را داشته باشد، میتواند بر درآمد واجد شرایط خود نرخ 0% بپردازد.
نکات کلیدی در یک نگاه
| حسابرسی برای RAKEZ | هر سال، برای هر شرکت، ظرف 6 ماه پس از پایان سال مالی |
|---|---|
| حسابرس | فقط از فهرست حسابرسان مورد تأیید RAKEZ |
| مالیات شرکتها | 0% تا سقف 375,000 درهم (AED) درآمد مشمول مالیات، و 9% بیش از آن |
| اظهارنامه و پرداخت مالیات | ظرف 9 ماه پس از پایان دوره مالیاتی |
| رژیم QFZP | 0% بر درآمد واجد شرایط، 9% بر سایر درآمدهای مشمول مالیات |
| آستانه حداقلی (de minimis) | درآمد غیرواجد شرایط حداکثر 5% کل درآمد یا 5 میلیون درهم (AED)، هر کدام کمتر باشد |
| معافیت کسبوکار کوچک | درآمد تا 3 میلیون درهم (AED)، برای دورههای مالیاتی که تا 31 دسامبر 2029 پایان مییابند |
سه لایه تعهدات یک شرکت RAKEZ
شرکتی که در منطقه اقتصادی رأسالخیمه (RAKEZ) ثبت شده است در برابر دو مرجع پاسخگوست. نخست خود RAKEZ، برای گزارشگری شرکتی و حسابرسی سالانه که بدون آن پروانه فعالیت تمدید نمیشود. دوم سازمان مالیات فدرال امارات (FTA)، برای ثبتنام مالیات شرکتها، ارائه اظهارنامه و پرداخت مالیات.
هیچیک جایگزین دیگری نیست: حتی شرکتی که مالیات 0% میپردازد نیز باید حسابرسی خود را به RAKEZ و اظهارنامه خود را به FTA ارائه کند.
- RAKEZ: صورتهای مالی حسابرسیشده سالانه و تمدید پروانه.
- FTA: ثبتنام مالیات شرکتها (دریافت TRN) و اظهارنامه مالیاتی سالانه.
- سوابق داخلی: حسابداری بر پایه IFRS، ثبت ذینفع نهایی (UBO) و مستندات قیمتگذاری انتقالی برای معاملات با اشخاص وابسته.
صورتهای مالی و حسابرسی RAKEZ
مقررات RAKEZ از هر شرکت میخواهد که برای هر سال مالی، صرفنظر از اندازه، نوع فعالیت یا میزان درآمد، صورتهای مالی حسابرسیشده تهیه و ارائه کند. مهلت آن شش ماه پس از پایان سال مالی است: اگر سال مالی در 31 دسامبر پایان یابد، صورتهای مالی تا 30 ژوئن باید ارائه شود.
حسابرسی باید توسط مؤسسهای از فهرست حسابرسان مورد تأیید RAKEZ انجام شود؛ حسابرسِ مورد تأیید یک منطقه آزاد دیگر بهطور خودکار پذیرفته نمیشود. صورتهای مالی بر پایه IFRS تهیه میشود. RAKEZ بدون حسابرسی پروانه را تمدید نمیکند و عدم رعایت آن با جریمه همراه است.
مالیات شرکتهای امارات برای شرکتهای RAKEZ
مالیات شرکتهای امارات برای سالهای مالی که از 1 ژوئن 2023 یا پس از آن آغاز میشوند اعمال میشود (قانون فدرال شماره 47 سال 2022). نرخ آن 0% برای درآمد مشمول مالیات تا سقف 375,000 درهم (AED) و 9% برای درآمد مشمول مالیات بالاتر از این مبلغ است.
شرکتهای مناطق آزاد، از جمله شرکتهای RAKEZ، مشمول مالیات هستند: باید نزد FTA ثبتنام کنند و هر سال اظهارنامه ارائه دهند. اظهارنامه باید ظرف نه ماه پس از پایان دوره مالیاتی ارائه و مالیات پرداخت شود. اگر سال مالی در 31 دسامبر پایان یابد، این مهلت تا 30 سپتامبر سال بعد است.
FTA برای ثبتنام با تأخیر و برای هر ماه تأخیر در ارائه اظهارنامه جریمه اعمال میکند؛ بنابراین بهتر است از همان سال نخست فعالیت، تقویم مهلتها را تنظیم کنید.
نرخ 0%: رژیم شخص واجد شرایط منطقه آزاد (QFZP)
شرکت منطقه آزاد در صورتی که «شخص واجد شرایط منطقه آزاد» (QFZP) باشد، میتواند بر درآمد واجد شرایط خود نرخ 0% اعمال کند. سایر درآمدهای مشمول مالیات آن با نرخ 9% مالیات میشود.
همه شرایط باید در هر سال و همزمان رعایت شود. اگر حتی یک شرط نقض شود، شرکت از ابتدای همان دوره مالیاتی و برای چهار دوره بعد وضعیت QFZP را از دست میدهد؛ یعنی پنج سال پیاپی باید بر کل درآمد مشمول مالیات 9% بپردازد.
- جوهره اقتصادی کافی در منطقه آزاد: کارکنان، هزینهها و داراییها متناسب با فعالیت.
- درآمد حاصل از فعالیتهای واجد شرایط، یا از معامله با سایر اشخاص مستقر در مناطق آزاد.
- آستانه حداقلی (de minimis): درآمد غیرواجد شرایط حداکثر 5% کل درآمد یا 5 میلیون درهم (AED)، هر کدام کمتر باشد.
- رعایت قواعد و مستندسازی قیمتگذاری انتقالی.
- صورتهای مالی حسابرسیشده، که برای هر QFZP صرفنظر از میزان درآمد الزامی است (تصمیم وزارتی شماره 84 سال 2025).
- عدم انتخاب مالیاتستانی بر اساس رژیم عادی.
این موارد برای دفتر خانوادگی یا شرکت هلدینگ چه معنایی دارد
برای ساختارهای خانوادگی، فهرست فعالیتهای واجد شرایط از همه مهمتر است. تصمیم وزارتی شماره 229 سال 2025 (با اثر عطف به ماسبق از 1 ژوئن 2023) این فهرست را گسترش داده است: خدمات خزانهداری و تأمین مالی اکنون نهتنها در صورت ارائه به اشخاص وابسته، بلکه برای حساب خود شرکت نیز واجد شرایط است. نگهداری سهام و سایر اوراق بهادار برای حساب خود شرکت نیز در این فهرست قرار دارد.
سود سهام و عایدی سرمایهای ناشی از مشارکتهای واجد شرایط نیز در صورت رعایت شروط قانون میتواند معاف باشد (مالکیت دستکم 5% و نگهداری دستکم 12 ماه). نحوه اعمال این قواعد بر یک ساختار مشخص به فعالیتها، طرفهای معامله و منابع درآمد آن بستگی دارد و بهتر است پیش از ثبت شرکت بررسی شود، نه پس از آن.
معافیت کسبوکار کوچک و موارد عدم شمول آن
شخص مقیم امارات که درآمد او در دوره مالیاتی جاری و تمام دورههای پیشین از 3 میلیون درهم (AED) بیشتر نباشد، میتواند معافیت کسبوکار کوچک را انتخاب کند: در این صورت فاقد درآمد مشمول مالیات تلقی میشود و اظهارنامه سادهشده ارائه میدهد. تصمیم وزارتی شماره 131 که در 7 اوت 2026 اعلام شد، این معافیت را به دورههای مالیاتی که حداکثر تا 31 دسامبر 2029 پایان مییابند تعمیم میدهد.
نکته مهم: این معافیت برای اشخاص واجد شرایط منطقه آزاد (QFZP) و اعضای گروههای چندملیتی قابل استفاده نیست. شرکت RAKEZ باید میان رژیم QFZP و معافیت کسبوکار کوچک یکی را انتخاب کند. در هر دو حالت ارائه اظهارنامه الزامی است.
تقویم سالانه یک شرکت RAKEZ (سال مالی میلادی)
مثال برای شرکتی با سال مالی از 1 ژانویه تا 31 دسامبر:
- 31 دسامبر: پایان سال مالی و دوره مالیاتی.
- ژانویه تا مه: بستن حسابهای پایان سال بر پایه IFRS، تهیه مستندات قیمتگذاری انتقالی و حسابرسی توسط حسابرس مورد تأیید RAKEZ.
- 30 ژوئن: مهلت ارائه صورتهای مالی حسابرسیشده به RAKEZ.
- 30 سپتامبر: مهلت ارائه اظهارنامه مالیات شرکتها و پرداخت مالیات به FTA.
- هر سال: تمدید پروانه RAKEZ و بررسی مجدد شرایط QFZP برای دوره بعد.
اشتباهات رایج
- این تصور که نرخ 0% یعنی نیازی به ارائه گزارش نیست: حسابرسی RAKEZ و اظهارنامه FTA همیشه الزامی است.
- انتخاب حسابرسی که در فهرست RAKEZ نیست، که به رد شدن صورتهای مالی میانجامد.
- کسب درآمد از مشتریان سرزمین اصلی امارات بیش از آستانه حداقلی و از دست دادن نرخ 0% برای پنج سال.
- نادیده گرفتن مستندات قیمتگذاری انتقالی برای وامها و خدمات درون گروه خانوادگی.
- ثبتنام دیرهنگام نزد FTA و دریافت جریمه پیش از آنکه نخستین اظهارنامه سررسید شود.
خانواده شما چقدر میتواند صرفهجویی کند؟
ماشینحساب، بار مالیاتی در حوزه قضایی فعلی شما را با یک ساختار در رأسالخیمه مقایسه میکند.
باز کردن ماشینحسابپرسشهای متداول
آیا شرکت RAKEZ با گردش مالی کم هم به حسابرسی نیاز دارد؟
بله. مقررات RAKEZ از هر شرکت، صرفنظر از اندازه یا میزان درآمد، صورتهای مالی حسابرسیشده سالانه میخواهد. حسابرسی توسط مؤسسهای از فهرست حسابرسان مورد تأیید RAKEZ انجام میشود و مهلت آن 6 ماه پس از پایان سال مالی است.
در منطقه آزاد RAKEZ چه نظام مالیاتی اعمال میشود؟
شرکتهای RAKEZ مشمول مالیات فدرال شرکتهای امارات هستند: 0% برای درآمد مشمول مالیات تا سقف 375,000 درهم (AED) و 9% برای مبلغ بالاتر. شرکتی که همه شرایط QFZP را داشته باشد، بر درآمد واجد شرایط 0% و بر سایر درآمدهای مشمول مالیات 9% میپردازد.
مهلت ارائه صورتهای مالی و اظهارنامه مالیاتی چه زمانی است؟
صورتهای مالی حسابرسیشده ظرف 6 ماه پس از پایان سال مالی به RAKEZ ارائه میشود. اظهارنامه مالیات شرکتها به FTA ارائه و مالیات آن پرداخت میشود، ظرف 9 ماه پس از پایان دوره مالیاتی.
آیا شرکتی که مالیات 0% میپردازد هم باید برای مالیات شرکتها ثبتنام کند؟
بله. شرکتهای مناطق آزاد، از جمله QFZPها، نزد FTA ثبتنام میکنند و هر سال اظهارنامه ارائه میدهند. FTA برای ثبتنام با تأخیر و ارائه دیرهنگام اظهارنامه جریمه اعمال میکند.
آیا میتوان رژیم QFZP را با معافیت کسبوکار کوچک ترکیب کرد؟
خیر. معافیت کسبوکار کوچک (درآمد تا 3 میلیون درهم) برای اشخاص واجد شرایط منطقه آزاد (QFZP) قابل استفاده نیست. شرکت باید یکی از این دو را انتخاب کند.
منابع
- RAKEZ Companies Regulations
- Federal Tax Authority: Corporate Tax rates
- Federal Tax Authority: Corporate Tax General Guide
- Federal Tax Authority: Free Zone Persons Corporate Tax Guide
- Ministry of Finance: Ministerial Decision No. 84 of 2025 on Audited Financial Statements
- Ministry of Finance: Ministerial Decision No. 229 of 2025 on Qualifying and Excluded Activities
- Federal Tax Authority: Small Business Relief
- Ministry of Finance: Small Business Relief extended to 31 December 2029 (7 August 2026)
این راهنما اطلاعات عمومی است و مشاوره مالیاتی یا حقوقی محسوب نمیشود. قوانین تغییر میکنند؛ پیش از هر تصمیم، نحوه اعمال آنها بر ساختار خود را بررسی کنید.